วาเลนตินา เทเรชโควา นักบินอวกาศหญิงคนแรกของโลก

วาเลนตินา เทเรชโควา (Valentina Tereshkova) คือนักบินอวกาศหญิงคนแรกของโลก เธอขึ้นสู่อวกาศกับยานวอสตอก 6 ของสหภาพโซเวียตในปี 1963 หลายคนรู้ว่านักบินอวกาศคนแรกคือยูริ กาการิน คนแรกที่เหยียบดวงจันทร์คือนีล อาร์มสตรอง และสุนัขตัวแรกที่โคจรรอบโลกคือไลกากับดาวเทียมสปุตนิก 2 แต่น้อยคนจะตอบได้ว่าผู้หญิงคนแรกในอวกาศคือใคร

วาเลนตินา เทเรชโควา เป็นใคร มาจากไหน

วาเลนตินา เทเรชโควา เกิดเมื่อวันที่ 6 มีนาคม 1937 ในหมู่บ้านเล็ก ๆ ริมแม่น้ำวอลกา ห่างจากกรุงมอสโกราว 270 กิโลเมตร ครอบครัวของเธอย้ายมาจากเบลารุส

พ่อของเธอเคยเป็นคนขับรถแทรกเตอร์ ก่อนต้องไปรบในตำแหน่งพลขับรถถัง และเสียชีวิตในสงครามเมื่อเธอยังเล็กมาก

แม่ของเธอต้องพาลูกทั้งสามหนีภัยสงครามมาหางานทำที่เมืองยาโรสลาฟล์ และได้งานในโรงปั่นฝ้าย ครอบครัวแม่หม้ายในยามสงครามจึงค่อนข้างอดอยาก กว่าวาเลนตินาจะได้เข้าเรียนก็อายุ 10 ขวบแล้ว

ก่อนไปอวกาศ เทเรชโควาทำอะไร

หลังจบการศึกษาพื้นฐาน เทเรชโควาทำงานในโรงงานยางรถยนต์ ก่อนย้ายไปทำงานในโรงงานทอผ้าซึ่งให้ค่าแรงดีกว่า

ความสุขของสาวโรงงานคนนี้คือการกระโดดร่ม ซึ่งเธอชอบมาตั้งแต่เด็ก เธอแอบไปฝึกที่สโมสรการบินท้องถิ่นโดยไม่บอกครอบครัว จนกระโดดเองได้ครั้งแรกเมื่ออายุ 22 ปี นอกจากนี้เธอยังเข้าเป็นสมาชิกกลุ่มเยาวชนคอมมิวนิสต์ในเมืองยาโรสลาฟล์ราวปี 1960 และเป็นสมาชิกพรรคคอมมิวนิสต์เต็มตัวในปี 1962

ทำไมโซเวียตถึงส่งผู้หญิงขึ้นอวกาศ

เหตุผลหลักคือการแข่งขันกับสหรัฐอเมริกาในยุคสงครามเย็น ในเวลานั้นสื่ออเมริกันประโคมข่าวว่าสหรัฐฯ กำลังฝึกนักบินอวกาศหญิง ฝั่งโซเวียตซึ่งเป็นผู้นำด้านอวกาศขณะนั้นยอมไม่ได้ จึงเปลี่ยนแผนทันทีและเปิดคัดเลือกผู้หญิงเพื่อฝึกเป็นนักบินอวกาศ

โครงการนี้มีเป้าหมายด้านการโฆษณาชวนเชื่อ เพื่อให้ผู้หญิงโซเวียตภูมิใจในชาติที่เอาชนะสหรัฐฯ ได้

เกณฑ์คัดเลือกนักบินอวกาศหญิงของโซเวียตมีอะไรบ้าง

นอกจากคุณสมบัติตรงเกณฑ์ พื้นเพของเธอที่เป็นชนชั้นแรงงาน และมีพ่อเป็นวีรชนที่เสียชีวิตในสงคราม ทำให้เธอได้คะแนนนำผู้สมัครหลายคน

เทเรชโควาฝึกอะไรบ้างก่อนขึ้นอวกาศ

เทเรชโควาแทบไม่มีประสบการณ์ทางทหารมาก่อน เธอเริ่มต้นในยศพลทหารของกองทัพอากาศโซเวียต และต้องฝึกหลักสูตรเร่งรัดอย่างหนัก ได้แก่

• ฝึกบินกับเครื่องบินไอพ่น MiG-15UTI
• กระโดดร่มลงสู่พื้นมากกว่า 100 ครั้ง
• ทดสอบร่างกายในห้องปรับอุณหภูมิและแรงดัน
• ฝึกการอยู่ตามลำพัง

เธอผ่านทุกบททดสอบได้ไม่แพ้นักบินอวกาศชาย รวมถึงทำตามธรรมเนียมที่ยูริ กาการินเริ่มไว้ คือการปัสสาวะรดล้อหลังขวาของรถบัสที่พาไปส่งที่ยาน

เที่ยวบินวอสตอก 6 เกิดขึ้นเมื่อไหร่

วันที่ 16 มิถุนายน 1963 ยานวอสตอก 6 นำวาเลนตินา เทเรชโควาขึ้นสู่อวกาศ ทำให้เธอเป็นผู้หญิงคนแรกในอวกาศ

เวลาที่เธออยู่ในอวกาศเพียงลำพังในยานแคปซูลทรงกลม มากกว่าเวลาในอวกาศของนักบินอวกาศสหรัฐฯ ทุกคนในขณะนั้นรวมกัน

ชีวิตหลังกลับจากอวกาศของเทเรชโควาเป็นอย่างไร

หลังกลับสู่พื้นโลกอย่างปลอดภัย เทเรชโควายังเป็นผู้หญิงคนเดียวท่ามกลางนักบินอวกาศชายนับร้อยคนอยู่นานกว่า 20 ปี

เธอแต่งงาน และมีลูกสาวที่สุขภาพแข็งแรงซึ่งต่อมาเป็นแพทย์ เธอได้เลื่อนยศเป็นพลตรีแห่งกองทัพอากาศ และยังแข็งแรงพอจะเป็นหนึ่งในผู้วิ่งคบเพลิงโอลิมปิกฤดูหนาวที่รัสเซียเป็นเจ้าภาพในปี 2014 ความสำเร็จของเธอช่วยให้ครอบครัวมีชีวิตที่ดีขึ้น รัฐบาลโซเวียตยังค้นหาจุดที่พ่อของเธอเสียชีวิตเพื่อสร้างอนุสาวรีย์ให้

หลังสหภาพโซเวียตล่มสลาย เธอเข้าสู่การเมือง และผลักดันเรื่องสิทธิสตรีในโครงการอวกาศรวมถึงการดูแลเด็กกำพร้า

ทำไมการเดินทางของเธอจึงสำคัญ

การส่งผู้หญิงขึ้นอวกาศมีค่ามากกว่าการแข่งขันโฆษณาชวนเชื่อระหว่างสองมหาอำนาจ เพราะช่วยให้นักวิทยาศาสตร์ศึกษาร่างกายผู้หญิงในภาวะไร้น้ำหนัก เช่น มวลกระดูก การตั้งครรภ์ และความเสี่ยงโรคมะเร็งจากรังสีในอวกาศ

แต่ถึงเดือนกรกฎาคม 2019 สัดส่วนนักบินอวกาศหญิงต่อชายยังอยู่ที่ราว 1 ต่อ 9 คือผู้หญิง 64 คน เทียบกับผู้ชาย 502 คน

อ่านต่อว่าปัจจุบันการเป็นนักบินอวกาศต้องผ่านอะไรบ้างที่คุณสมบัตินักบินอวกาศ NASA หรือดูทุกเรื่องในหมวดอวกาศ